Νέα, ακόμη αυστηρότερα μέτρα σε βάρος του Ιράν προετοιμάζουν οι Ηνωμένες Πολιτείες, διαμηνύοντας παράλληλα ότι συνέπειες ενδέχεται να αντιμετωπίσουν και οι χώρες που εξακολουθούν να στηρίζουν ή να συναλλάσσονται με την Τεχεράνη.
Η κυβέρνηση του Αμερικανού Προέδρου Ντόναλντ Τραμπ επιβεβαίωσε τη Δευτέρα ότι επιδιώκει να στερήσει από το Ιράν «όλους τους οικονομικούς πόρους» του. Η Τεχεράνη απάντησε ότι η νέα εκστρατεία πίεσης της Ουάσιγκτον θα καταλήξει σε ακόμη μία «ήττα» για τις ΗΠΑ.
Νέο πακέτο «δευτερογενών» κυρώσεων
Κατά τη διάρκεια συνέντευξης Τύπου στην Ουάσιγκτον, ο Αμερικανός Υπουργός Οικονομικών Σκοτ Μπέσεντ αποκάλυψε ότι βρίσκεται υπό επεξεργασία ένα νέο πακέτο «δευτερογενών» κυρώσεων.
Τα μέτρα δεν θα περιορίζονται στο Ιράν, αλλά θα επεκτείνονται και στους εμπορικούς εταίρους του. Στο επίκεντρο αναμένεται να βρεθούν οι τομείς του χρυσού, της τεχνολογίας, των ψηφιακών περιουσιακών στοιχείων, της αεροπορίας και των θαλάσσιων μεταφορών.
Ο Σκοτ Μπέσεντ δεν διευκρίνισε πότε θα τεθούν σε εφαρμογή οι κυρώσεις ούτε κατονόμασε τις χώρες που κινδυνεύουν να βρεθούν στο στόχαστρο. Μεταξύ των σημαντικότερων εμπορικών εταίρων της Τεχεράνης βρίσκεται η Κίνα, η δεύτερη μεγαλύτερη οικονομία του κόσμου, η οποία εισάγει μεγάλες ποσότητες ιρανικού πετρελαίου.
«Απομόνωση ή επιστροφή στην ομαλότητα»
Ο Αμερικανός Υπουργός Οικονομικών υποστήριξε ότι το Ιράν καλείται να επιλέξει ανάμεσα σε δύο δρόμους: «την πλήρη απομόνωση» ή την επιστροφή στην ομαλότητα, με προοπτική επανένταξης στην παγκόσμια οικονομία.
Η προειδοποίηση της Ουάσιγκτον απευθύνεται, ωστόσο, και προς τρίτες χώρες. Σύμφωνα με τον Μπέσεντ, όσες δεν συνταχθούν με τα αμερικανικά μέτρα θα πρέπει είτε να συμβάλουν στην απομόνωση του Ιράν είτε να βρεθούν και οι ίδιες αντιμέτωπες με κυρώσεις, ακόμη και με αποκλεισμό από το σύστημα του δολαρίου.
«Θα αποδώσουμε στον καθένα τις ευθύνες του», ανέφερε, προειδοποιώντας όσους επιχειρήσουν να υπονομεύσουν την προσπάθεια για την «οικονομική ασφυξία του καθεστώτος». Πρόσθεσε, μάλιστα, ότι «κανένας δεν πρέπει να δοκιμάσει τη θέλησή μας».
Η Τεχεράνη προετοιμάζεται για τις κυρώσεις
Μία ημέρα νωρίτερα, ο Σκοτ Μπέσεντ είχε προαναγγείλει μια «οικονομική D-Day» για το Ιράν, παραπέμποντας με τον συγκεκριμένο όρο στην απόβαση των Συμμάχων στη Νορμανδία κατά τον Β΄ Παγκόσμιο Πόλεμο.
Όπως εξήγησε, στόχος είναι να κοπούν και τα τελευταία οικονομικά «σωσίβια» της Τεχεράνης. Την ίδια ώρα, οι διπλωματικές προσπάθειες για τον τερματισμό του πολέμου, ο οποίος ξέσπασε στις 28 Φεβρουαρίου με την αμερικανοϊσραηλινή επίθεση εναντίον του Ιράν, παραμένουν σε αδιέξοδο.
Ο Ιρανός Υπουργός Οικονομίας Αλί Μαντανιζαντέχ, μιλώντας στην κρατική τηλεόραση, δήλωσε ότι οι νέες αμερικανικές απειλές θα επιφέρουν ακόμη μία «ήττα» στις ΗΠΑ. Ανέφερε επίσης ότι η Τεχεράνη έχει εκπονήσει διετές σχέδιο για την αντιμετώπιση των κυρώσεων.
Αντιδρά το Πεκίνο – Ανοικτό το ενδεχόμενο νέων βομβαρδισμών
Πριν από τις δηλώσεις Μπέσεντ, το Πεκίνο, που αποτελεί στρατηγικό εταίρο της Τεχεράνης, είχε επικρίνει την αμερικανική πολιτική, εκτιμώντας ότι «οι κυρώσεις και η πίεση» δεν πρόκειται να συμβάλουν στην επίλυση της σύγκρουσης στη Μέση Ανατολή.
Την ίδια στιγμή, ο Αμερικανός Υπουργός Πολέμου Πιτ Χέγκσεθ ξεκαθάρισε ότι η άσκηση μέγιστης οικονομικής πίεσης δεν συνεπάγεται διακοπή των αμερικανικών βομβαρδισμών, εφόσον η Ουάσιγκτον κρίνει πως εξακολουθούν να είναι αναγκαίοι.
Στο επίκεντρο το Στενό του Ορμούζ
Κομβικό σημείο της σύγκρουσης παραμένει από την πρώτη ημέρα το στρατηγικής σημασίας Στενό του Ορμούζ. Πριν από την έναρξη του πολέμου, από το συγκεκριμένο θαλάσσιο πέρασμα διακινούνταν περίπου το ένα πέμπτο των υδρογονανθράκων που καταναλώνονται παγκοσμίως.
Η Τεχεράνη έκλεισε το Στενό, το οποίο άνοιξε μόνο για ελάχιστες ημέρες κατά το τελευταίο εξάμηνο. Η εξέλιξη προκάλεσε μεγάλη άνοδο στις τιμές των καυσίμων και ενίσχυσε την πολιτική πίεση προς τον Ντόναλντ Τραμπ, καθώς πλησιάζουν οι βουλευτικές εκλογές του Νοεμβρίου, στο μέσο της δεύτερης προεδρικής θητείας του.
Το Ιράν αποκλείει την επιστροφή στις συνθήκες που επικρατούσαν στο Στενό πριν από τον πόλεμο. Εδώ και μήνες διαπραγματεύεται με το Ομάν συμφωνία για τον καθορισμό των όρων διέλευσης, ενώ ο επικεφαλής της ομανικής διπλωματίας Μπαντ Αλμπουσάιντι αναμένεται σήμερα στην Τεχεράνη.
Πετρελαιοφόρο χτυπήθηκε από «άγνωστο βλήμα»
Τους συνεχιζόμενους κινδύνους για τη ναυσιπλοΐα στην περιοχή καταδεικνύει το περιστατικό με πετρελαιοφόρο δεξαμενόπλοιο, το οποίο χτυπήθηκε από «άγνωστο βλήμα» ενώ έπλεε ανοικτά του Ομάν.
Την επίθεση γνωστοποίησε τη νύχτα της Δευτέρας προς Τρίτη η βρετανική Υπηρεσία Επιχειρήσεων Θαλάσσιου Εμπορίου UKMTO, η οποία υπάγεται στο Υπουργείο Άμυνας της Βρετανίας.
Εντείνονται τα προβλήματα στην ιρανική οικονομία
Παρά την αδιάλλακτη στάση της Τεχεράνης, ο Ιρανός Πρόεδρος Μασούντ Πεζεσκιάν παραδέχθηκε ότι η χώρα βρίσκεται αντιμέτωπη με «πολλές οικονομικές δυσκολίες», έπειτα από δεκαετίες αμερικανικών και διεθνών κυρώσεων.
«Το Ιράν πρέπει να κάνει συμβιβασμούς τώρα», δήλωσε στο Γαλλικό Πρακτορείο η φαρμακοποιός Σάρα Χασανμπεϊγκί. Περιέγραψε την κατάσταση ως εξαιρετικά δύσκολη, εκφράζοντας την εκτίμηση ότι οι πολίτες δεν θα μπορέσουν να την αντέξουν για πολύ ακόμη.
Στις 22 Ιουλίου, ο ετήσιος πληθωρισμός στο Ιράν ανήλθε στο 66%, έναντι 46% τον περασμένο Φεβρουάριο. Την ίδια ώρα, συνεχίστηκε η υποχώρηση του εθνικού νομίσματος. Την περασμένη εβδομάδα, η ισοτιμία διαμορφώθηκε στα 1,88 εκατομμύρια ριάλ ανά δολάριο, από 1,65 εκατομμύριο πριν από την έναρξη του πολέμου.
Κατακόρυφη πτώση των εξαγωγών πετρελαίου
Σημαντικές απώλειες καταγράφουν και οι ιρανικές εξαγωγές αργού πετρελαίου. Σύμφωνα με την εταιρεία παρακολούθησης της εμπορικής ναυτιλίας Kpler, ο αμερικανικός αποκλεισμός των ιρανικών λιμανιών στον Κόλπο περιόρισε δραστικά τις εξαγωγές της Ισλαμικής Δημοκρατίας.
Από περίπου δύο εκατομμύρια βαρέλια ημερησίως πριν από τον πόλεμο, οι εξαγωγές μειώθηκαν στα 400.000 βαρέλια στα μέσα Αυγούστου, καταγράφοντας το χαμηλότερο επίπεδο από την έναρξη της ένοπλης σύγκρουσης.
Με πληροφορίες από CNN, BBC