Ο Ντόναλντ Τραμπ ανακοίνωσε ότι το «Συμβούλιο Ειρήνης» που έχει συγκροτήσει κατέληξε σε «ιστορική συμφωνία» για τον πλήρη αφοπλισμό της Χαμάς και όλων των ένοπλων οργανώσεων στη Λωρίδα της Γάζας. Ωστόσο, λίγη ώρα αργότερα, Ισραηλινός αξιωματούχος ξεκαθάρισε ότι η πρόταση δεν καλύπτει τις απαιτήσεις της ισραηλινής κυβέρνησης για πλήρη αποστρατιωτικοποίηση του παλαιστινιακού θύλακα, αφήνοντας ανοιχτό το ερώτημα για την υλοποίησή της.
Η ανακοίνωση Τραμπ
Με ανάρτησή του στην πλατφόρμα Truth Social, ο Αμερικανός πρόεδρος έκανε λόγο για μια «ιστορική συμφωνία», χαρακτηρίζοντάς την «μνημειώδες βήμα προς τη διαρκή ειρήνη και ασφάλεια».
«Σήμερα, το Συμβούλιο Ειρήνης κατέληξε σε ιστορική συμφωνία για τον πλήρη αφοπλισμό της Χαμάς και όλων των άλλων ένοπλων οργανώσεων στη Γάζα», ανέφερε, προσθέτοντας ότι η συμφωνία αποτελεί «κρίσιμο βήμα» ώστε η Γάζα να περάσει σταδιακά στη διοίκηση μιας νέας παλαιστινιακής κυβέρνησης, ενώ το Ισραήλ θα αποκτήσει, όπως είπε, τις απαραίτητες εγγυήσεις ασφάλειας.
Σύμφωνα με τον Τραμπ, ο αφοπλισμός θα πραγματοποιηθεί σε διαδοχικές φάσεις. Παράλληλα προβλέπεται σταδιακή αποχώρηση των ισραηλινών δυνάμεων, ανάπτυξη Διεθνούς Δύναμης Σταθεροποίησης και δημιουργία νέας παλαιστινιακής αστυνομικής δύναμης, ενώ ευχαρίστησε την Αίγυπτο, το Κατάρ και την Τουρκία για τον ρόλο τους στις διαπραγματεύσεις.
Θετική στάση της Χαμάς με προϋποθέσεις
Σύμφωνα με δύο ανώτερους Αμερικανούς αξιωματούχους, τους οποίους επικαλείται ο δημοσιογράφος του Axios Μπαράκ Ραβίντ, η Χαμάς αποδέχθηκε τους βασικούς όρους της συμφωνίας για τον αφοπλισμό και την αποστρατιωτικοποίηση της Γάζας.
Ωστόσο, στέλεχος της Χαμάς δήλωσε στο Reuters ότι η οργάνωση κατέθεσε μια «θετική και καλή» πρόταση, χωρίς να επιβεβαιώσει πως δεσμεύεται σε πλήρη αφοπλισμό.
Σύμφωνα με τις ίδιες πληροφορίες, η Χαμάς ζητεί πρώτα από το Ισραήλ να δεσμευθεί για τερματισμό των στρατιωτικών επιχειρήσεων και αποχώρηση των ισραηλινών δυνάμεων από τη Γάζα. Πηγές προσκείμενες στην οργάνωση αναφέρουν ακόμη ότι είναι διατεθειμένη να παραδώσει τον βαρύ οπλισμό της σε παλαιστινιακό θεσμό και όχι στο Ισραήλ, ενώ παραμένει ασαφές τι θα προβλέπεται για τα ελαφρά και ατομικά όπλα.
Το Ισραήλ απορρίπτει την πρόταση
Η αισιοδοξία που εξέφρασε ο Τραμπ περιορίστηκε από την αντίδραση της ισραηλινής κυβέρνησης.
Ισραηλινός αξιωματούχος δήλωσε ότι η πρόταση των 15 σημείων του «Συμβουλίου Ειρήνης» δεν ανταποκρίνεται στις πάγιες απαιτήσεις της Ιερουσαλήμ για πλήρη αποστρατιωτικοποίηση της Γάζας, η οποία θεωρείται απαραίτητη προϋπόθεση για οποιαδήποτε διαδικασία αποχώρησης των ισραηλινών δυνάμεων.
Η ίδια πηγή ξεκαθάρισε ότι οι ισραηλινές ένοπλες δυνάμεις δεν πρόκειται να αποσυρθούν από τη λεγόμενη «Κίτρινη Γραμμή» στη Γάζα πριν ολοκληρωθεί ο αφοπλισμός της Χαμάς και η πλήρης αποστρατιωτικοποίηση του θύλακα.
Τι προβλέπει το σχέδιο
Σύμφωνα με πληροφορίες από τις διαπραγματεύσεις, η πρόταση προβλέπει ότι η Χαμάς θα παραδίδει σταδιακά τον οπλισμό της μέσα σε διάστημα περίπου οκτώ μηνών στην Εθνική Επιτροπή για τη Διοίκηση της Γάζας, έναν φορέα Παλαιστινίων τεχνοκρατών που θα αναλάβει τη διοίκηση του θύλακα υπό την εποπτεία του «Συμβουλίου Ειρήνης».
Παράλληλα προβλέπεται η παράδοση των όπλων και από τις υπόλοιπες ένοπλες οργανώσεις, η καταστροφή των σηράγγων και των εγκαταστάσεων παραγωγής όπλων, καθώς και πρόγραμμα οικονομικών κινήτρων για τους πολίτες που θα παραδώσουν προσωπικό οπλισμό. Το σχέδιο βασίζεται στην αρχή «μία αρχή, ένας νόμος, ένα όπλο», με μηχανισμό επαλήθευσης για κάθε στάδιο εφαρμογής.
Συνάντηση των μεσολαβητών για τη 2η φάση «σύντομα» στο Κάιρο
Το Κάιρο αναμένει να φιλοξενήσει «σύντομα» συνάντηση των μεσολαβητών για τη λεγόμενη 2η φάση της ανακωχής στη Γάζα, ομάδα στην οποία --πέρα από την ίδια την Αίγυπτο-- συμμετέχουν το Κατάρ, η Τουρκία και οι ΗΠΑ, μετέδωσε σήμερα το Al Qahera News, δίκτυο που θεωρείται πως έχει στενές σχέσεις με υπηρεσίες του αιγυπτιακού κράτους.
Το δίκτυο δεν διευκρίνισε πότε ακριβώς προβλέπεται να συνεδριάσουν οι μεσολαβητές, πάντως σημείωσε πως η συνάντηση θα αφορά την εφαρμογή της 2ης φάσης του αμερικανικού σχεδίου με σκοπό την αποκατάσταση διαρκούς ειρήνης στη Λωρίδα της Γάζας, οδικού χάρτη που προβλέπει τον αφοπλισμό του κινήματος Χαμάς και άλλων παλαιστινιακών οργανώσεων και φέρεται πλέον να αποδέχτηκε η παλαιστινιακή πλευρά.
Συνεχίζονται η βία και η ανθρωπιστική κρίση
Η επίθεση της Χαμάς στο νότιο Ισραήλ στις 7 Οκτωβρίου 2023 αποτέλεσε το έναυσμα για τον καταστροφικό πόλεμο στη Λωρίδα της Γάζας.
Σύμφωνα με το υπουργείο Υγείας του κυβερνητικού μηχανισμού της Χαμάς, περισσότεροι από 73.300 άνθρωποι έχουν σκοτωθεί στον θύλακο. Τα στοιχεία του υπουργείου χαρακτηρίζονται αξιόπιστα από τον Οργανισμό Ηνωμένων Εθνών.
Παρά την κατάπαυση του πυρός, η βία στη Λωρίδα της Γάζας δεν έχει σταματήσει. Ισραηλινά πλήγματα στοίχισαν τη ζωή σε τουλάχιστον τέσσερις ανθρώπους την Πέμπτη, σύμφωνα με τις τοπικές υγειονομικές αρχές.
Την ίδια ώρα, ο πληθυσμός της Γάζας παραμένει βυθισμένος σε σοβαρή ανθρωπιστική κρίση.