Υπήρχε μια εποχή που η ακραία ζέστη ήταν σχετικά σπάνια. Αυτό πλέον δεν ισχύει καθώς τα κύματα καύσωνα, τα οποία ήδη ευθύνονται για σχεδόν 500.000 θανάτους ετησίως, γίνονται όλο και πιο συχνά, πιο έντονα και πιο επικίνδυνα.
Όπως επισημαίνει το UNEP, το Πρόγραμμα των ΗΕ για το Περιβάλλον, καθώς οι θερμοκρασίες συνεχίζουν να αυξάνονται, η προετοιμασία για ακραία ζέστη γίνεται μέρος της καθημερινής ζωής.
Μικρές ενέργειες που λαμβάνονται πριν και κατά τη διάρκεια του καύσωνα μπορούν να προστατεύσουν την υγεία μας, να μειώσουν τους κινδύνους και να μας βοηθήσουν να παραμείνουμε ασφαλείς όταν οι θερμοκρασίες ανεβαίνουν στα ύψη.
Και αυτό δεν είναι πουθενά πιο εμφανές από ό,τι στην Ευρώπη, όπου οι θερμοκρασίες αυτή την εβδομάδα εκτοξεύτηκαν στους 40°C, προκαλώντας συναγερμούς για καύσωνα σε 26 χώρες.
Η ζέστη μπορεί γρήγορα να γίνει σοβαρός κίνδυνος για την υγεία, ειδικά για ηλικιωμένους, παιδιά, εργαζόμενους σε εξωτερικούς χώρους, έγκυες και άτομα με υποκείμενα νοσήματα. Γι' αυτό οι ειδικοί λένε ότι είναι σημαντικό οι πολίτες να είναι προετοιμασμένοι.
Το UNEP φιλοξενεί στην ιστοσελίδα του συστάσεις και συμβουλές για να κρατηθεί το σπίτι μας σε συνθήκες δροσιάς και πως να προστατευόμαστε όταν οι θερμοκρασίες ανεβαίνουν στα ύψη.
Σύμφωνα με τους ειδικούς, είναι εύκολο να αντιμετωπιστεί η ακραία ζέστη όταν γίνονται σχεδιασμοί εκ των προτέρων και παρακολουθούνται οι μετεωρολογικές προβλέψεις και ειδοποιήσεις για καύσωνα. Οι πολίτες πρέπει να είναι προμηθείς και να ελέγχουν αν ανεμιστήρες, ψυγεία και άλλος εξοπλισμός ψύξης λειτουργούν σωστά και να εφοδιάζονται με δροσερό νερό και τα απαραίτητα φάρμακα. Κάθε σπίτι πρέπει να έχει κάποιο δροσερό μέρος εάν όλο το υποστατικό ζεσταθεί πολύ.
Ο ήλιος πρέπει να κρατηθεί έξω και αυτό επιτυγχάνεται με το να κλείνουν παντζούρια, κουρτίνες και στόρια και να υπάρχει εξωτερική σκίαση ή βλάστηση.
Μόλις πέσουν οι εξωτερικές θερμοκρασίες τη νύχτα, οι πολίτες καλούνται να ανοίξουν τα παράθυρα στις αντίθετες πλευρές του σπιτιού για να απομακρύνουν την αποθηκευμένη θερμότητα.
Τα κλιματιστικά μπορούν να σώσουν ζωές κατά τη διάρκεια ακραίας ζέστης, αλλά η εκτεταμένη εξάρτηση από την αναποτελεσματική ψύξη μπορεί να αυξήσει την ενεργειακή ζήτηση και να συμβάλει στην κλιματική αλλαγή. Όπου είναι δυνατόν, η σύσταση είναι για αποτελεσματική ψύξη με παθητικά μέτρα που διατηρούν τα κτίρια φυσικά πιο δροσερά.
Οι ανεμιστήρες χρησιμοποιούν πολύ λιγότερη ενέργεια από τα κλιματιστικά και βοηθούν τους ανθρώπους να αισθάνονται πιο δροσεροί αυξάνοντας τη ροή του αέρα στο δέρμα.
Οι παραδοσιακές τεχνικές ψύξης μπορούν να βοηθήσουν ακόμη περισσότερο. Σε μέρη της Νότιας Ασίας, υγρά κους (χόρτο βετιβέρ) έχουν τοποθετηθεί εδώ και καιρό πάνω από τα παράθυρα, έτσι ώστε ο εισερχόμενος αέρας να ψύχεται φυσικά καθώς εξατμίζεται το νερό.
Συστήνεται πολύ νερό και ελαφρά γεύματα και αποφυγή του αλκοόλ, ελαφριά, ανοιχτόχρωμα, φαρδιά ρούχα, καπέλο και γυαλιά ηλίου.
Για τους εργαζόμενους σε εξωτερικούς χώρους, τα τακτικά διαλείμματα ανάπαυσης, η πρόσβαση σε σκιά, η συχνή ενυδάτωση και οι προσαρμοσμένες ώρες εργασίας αποτελούν κρίσιμη προστασία από ασθένειες που σχετίζονται με τη ζέστη.
Όπως επισημαίνουν οι ειδικοί του UNEP, ζάλη, πονοκέφαλος, ναυτία, μυϊκές κράμπες και έντονη εφίδρωση μπορεί να υποδηλώνουν εξάντληση από τη θερμότητα.
Όταν οι θερμοκρασίες ανεβαίνουν στα ύψη, η άμεση ψύξη του σώματός μας μπορεί να προσφέρει γρήγορη ανακούφιση. Ένα δροσερό ντους, ένα υγρό πανί στον λαιμό και τους καρπούς ή τα πόδια μουσκεμένα σε κρύο νερό μπορούν να βοηθήσουν στη μείωση της θερμοκρασίας του σώματος.
Επίσης βιβλιοθήκες, εμπορικά κέντρα, κοινοτικά κέντρα, κινηματογράφοι και σκιερά πάρκα μπορούν να προσφέρουν ανακούφιση σε περιόδους ακραίας ζέστης. Ακόμη η έξοδος νωρίς το πρωί ή το βράδυ είναι γενικά ασφαλέστερη από ό,τι κατά τις πιο ζεστές ώρες της ημέρας.
Τα δέντρα, τα πάρκα, οι πράσινες στέγες και άλλη βλάστηση βοηθούν στην ψύξη των γειτονιών παρέχοντας σκιά και απελευθερώνοντας υγρασία στον αέρα.
Ηλικιωμένοι ενήλικες, μικρά παιδιά, έγκυες, άτομα που πάσχουν από χρόνιες ασθένειες, όσοι ζουν μόνοι και όσοι εργάζονται σε εξ
