Οι καναδικές αρχές ασφαλείας εξέδωσαν μια έκθεση σχετικά με το καταστροφικό τελευταίο ταξίδι του υποβρύχιου «Titan», ρίχνοντας φως στις αιτίες που φέρεται να συνδέονται με το δυστύχημα.
Η έκθεση διαπίστωσε ότι η αμερικανική εταιρεία που διοργάνωσε την αποστολή παρασύρθηκε από την «ομαδική σκέψη» και το «αίσθημα σιγουριάς» και δεν κατάφερε να αντιληφθεί τους σοβαρούς κινδύνους που αντιμετώπιζε το, σε μεγάλο βαθμό, μη δοκιμασμένο σκάφος της.
Το υποβρύχιο από ανθρακονήματα, μήκους 6,7 μέτρων, βυθίστηκε στον Ατλαντικό Ωκεανό τον Ιούνιο του 2023, καθ’ οδόν προς το ναυάγιο του «Τιτανικού».
Ωστόσο, σχεδόν δύο ώρες μετά την αναχώρησή του με πέντε επιβάτες, η επικοινωνία διακόπηκε. Η εξαφάνισή του προκάλεσε μια μεγάλη διεθνή έρευνα, με τον Καναδά και τις ΗΠΑ να κινητοποιούν όλους τους διαθέσιμους πόρους.
Το ναυάγιο
Η OceanGate, η εταιρεία που διοργάνωσε την αποστολή, πραγματοποιούσε εκδρομές στον τόπο όπου βρίσκεται το ναυάγιο του «Τιτανικού», ο οποίος προσέκρουσε σε παγόβουνο το 1912 και βυθίστηκε, με αποτέλεσμα να χάσουν τη ζωή τους περισσότεροι από 1.500 από τους 2.200 επιβάτες και μέλη του πληρώματος.
Στο υποβρύχιο επέβαιναν ο Χάμις Χάρντινγκ, 58 ετών, Βρετανός εξερευνητής και πιλότος, ο Σαχζάντα Νταούντ, 48 ετών, Βρετανο-Πακιστανός επιχειρηματίας, και ο γιος του Σουλεμάν, 19 ετών, ο Πολ-Ενρί Ναρζολέ, δύτης, πρώην διοικητής του γαλλικού ναυτικού και κορυφαίος ειδικός στον χώρο του ναυαγίου του «Τιτανικού» και ο Στόκτον Ρας, ιδρυτής της OceanGate.
Μέσα σε λίγες ημέρες, οι ερευνητές εντόπισαν το ναυάγιο του σκάφους περίπου 640 χλμ. ανοικτά των ακτών της Νέας Γης και κατέληξαν στο συμπέρασμα ότι όλοι οι επιβάτες πέθαναν ακαριαία όταν η κατασκευή καταστράφηκε κοντά στα συντρίμμια του Τιτανικού.
Στην έκθεσή της που δημοσιεύθηκε την Τετάρτη, η Επιτροπή Μεταφορών και Ασφάλειας του Καναδά (TSB) ανέφερε ότι πολυάριθμες αδυναμίες στο σχεδιασμό του υποβρυχίου και στην ευρύτερη εταιρική κουλτούρα αποτέλεσαν βασικούς παράγοντες της καταστροφής.
Η OceanGate παρουσιαζόταν ως μια φιλόδοξη εταιρεία υποβρύχιας εξερεύνησης που είχε πρωτοπορήσει με την κατασκευή ενός υποβρυχίου από ανθρακονήματα για να εξερευνήσει τα βάθη της θάλασσας.
Οι επιθεωρητές δήλωσαν: «Δεν υπήρχαν στο παρελθόν περιπτώσεις κατάδυσης υποβρυχίου από ανθρακονήματα με επιβαίνοντες στο βάθος του ωκεανού, και η εταιρεία αναγνώρισε τόσο εσωτερικά όσο και δημοσίως ότι οι δραστηριότητές της ενείχαν κίνδυνο».
Οι παρατηρήσεις για το «Titan»
Η εταιρεία με έδρα την πολιτεία της Ουάσινγκτον κατασκεύασε δύο μοντέλα του «Titan» σε κλίμακα 1/3 για να ελέγξει πώς ανταποκρινόταν στην πίεση. Πραγματοποιήθηκαν έξι δοκιμές σε αυτά τα μοντέλα. Και τα δύο απέτυχαν σε βάθη μεγαλύτερα από το σημείο όπου βρίσκεται ο «Τιτανικός».
Χωρίς να το γνωρίζει η εταιρεία, ο κύλινδρος από ίνες άνθρακα του «Titan» συσσώρευε ζημιές κάθε φορά που εκτίθετο σε ακραίες πιέσεις κατά τις καταδύσεις στα βάθη του ωκεανού.
«Η συνήθης πρακτική στον τομέα της μηχανικής θα ήταν να υποβληθούν τα μοντέλα σε πραγματικές διαστάσεις σε έναν πολύ μεγάλο αριθμό (εκατοντάδες, ίσως και χιλιάδες) κύκλων δοκιμών», έγραψαν οι επιθεωρητές.
Η OceanGate πραγματοποίησε σχετικά λίγες δοκιμές στο τελικό σκάφος. Αν και διεξήγαγε δοκιμές ισοδύναμες με το βάθος του Τιτανικού και σε μεγαλύτερα βάθη, δεν υπήρξε περαιτέρω ανάλυση για να διαπιστωθεί εάν και πότε το κύτος θα μπορούσε να υποστεί βλάβη μετά από επαναλαμβανόμενη χρήση. «Ο αριθμός των κύκλων δοκιμών υπό ακραία πίεση που θα μπορούσε να αντέξει το κύτος πλήρους κλίμακας ήταν επομένως άγνωστος», ανέφερε η έκθεση.
Η έκθεση επισήμανε ότι στον σχεδιασμό των συμβατικών υποβρυχίων χρησιμοποιούνται διαφορετικά υλικά και σχήματα για την αύξηση της ασφάλειας κατά τη λειτουργία σε τεράστια βάθη. Χαρακτήρισε τον σχεδιασμό του «Titan» ως «καινοτόμο» και διαπίστωσε ότι «η κατασκευή και οι δοκιμές του Titan δεν ακολούθησαν τις τυπικές πρακτικές». Οι επιθεωρητές μπόρεσαν να εξετάσουν υπολείμματα του υλικού που χρησιμοποιήθηκε για την κατασκευή του σκάφους και εντόπισαν δομικά ελαττώματα που θα αποδυνάμωναν την ακεραιότητα του σκάφους.
Οι επιθεωρητές επισημαίνουν επίσης μια σειρά περιστατικών κατά τα οποία το σκάφος ενδέχεται να υπέστη ζημιές, μεταξύ των οποίων η σύγκρουσή του με την αριστερή πλώρη του «Τιτανικού» το 2022 και ένας δυνατός κρότος όταν το «Titan» αναδύθηκε από μια άλλη κατάδυση λίγες ημέρες αργότερα. Επιπλέον, το σκάφος παρέμεινε εκτεθειμένο στις καιρικές συνθήκες για σχεδόν ένα έτος, μεταξύ του 2022 και του 2023.
«Κάθε φορά που μια κατασκευή υποβάλλεται σε καταπόνηση, ενδέχεται να συσσωρεύονται μικρές βλάβες», αναφέρεται στην έκθεση. «Όσο μεγαλύτερη είναι η καταπόνηση που ασκείται στην κατασκευή, τόσο πιο γρήγορα θα συσσωρεύονται αυτές οι βλάβες».
Αν και το υποβρύχιο ολοκλήρωσε με επιτυχία 13 καταδύσεις, οι συσσωρευμένες αδυναμίες στα υλικά είχαν ως αποτέλεσμα η 14η κατάδυση να αποβεί μοιραία. Αν και δεν ανακτήθηκαν όλα τα συντρίμμια, οι ερευνητές εκτιμούν ότι η αστοχία του σκάφους συνέβη 5,397 δευτερόλεπτα αφότου το πλήρωμα του υποβρυχίου έστειλε ένα μήνυμα κειμένου σε βάθος άνω των 3.000 μέτρων.
Το σύστημα ακουστικής παρακολούθησης που χρησιμοποιείται για να προειδοποιεί τα πληρώματα για επικείμενη αστοχία της κατασκευής «δεν είχε δοκιμαστεί ώστε να αποδειχθεί ότι θα παρείχε σταθερά επαρκή έγκαιρη προειδοποίηση» και, όταν συνέβη η καταστροφή, «δεν λειτούργησε όπως προβλεπόταν κατά τη διάρκεια του συμβάντος», σύμφωνα με την έκθεση.
Η νοοτροπία της εταιρείας
Ενώ η φυσική δομή του σκάφους προκάλεσε ανησυχίες στους επιθεωρητές, διαπίστωσαν επίσης ότι η εταιρική κουλτούρα χαρακτηριζόταν από «πιέσεις προς την ομοιομορφία και υπερεκτίμηση της δύναμης της ομάδας» – χαρακτηριστικά που ενέτειναν τον κίνδυνο της επιχείρησης.
«Κατά τη διάρκεια της λειτουργικής ιστορίας της OceanGate… υπάλληλοι με εξειδίκευση σε συγκεκριμένους τομείς αποχώρησαν από την εταιρεία ή απολύθηκαν αφού εξέφρασαν ανησυχίες σχετικά με την ασφάλεια ή διατύπωσαν απόψεις που διέφεραν από αυτές του Διευθύνοντος Συμβούλου», διαπίστωσε η έκθεση, προσθέτοντας ότι το αίσθημα σιγουριάς «επηρέαζε τη λήψη αποφάσεων και τη διαχείριση κινδύνων της OceanGate όσον αφορά τη δομική ακεραιότητα και τη διάρκεια ζωής του κύτους του Titan».
Τον Ιούλιο του 2023, η OceanGate δημοσίευσε μια σύντομη δήλωση στον ιστότοπό της, αναφέροντας ότι είχε σταματήσει «όλες τις εξερευνητικές και εμπορικές δραστηριότητες».
Οι επιθεωρητές διαπίστωσαν ότι ο τομέας των υποβρυχίων ήταν σε μεγάλο βαθμό ανεξέλεγκτος και ότι δεν υπήρχαν «εξωτερικοί έλεγχοι των διαδικασιών εκτίμησης κινδύνου της OceanGate από τις ρυθμιστικές αρχές» σε καμία από τις χώρες στις οποίες δραστηριοποιούνταν, ούτε υπήρχε εποπτεία από νηογνώμονα.
Επειδή η ανταλλαγή πληροφοριών μεταξύ της Transport Canada (TC) και άλλων κυβερνητικών υπηρεσιών ήταν περιορισμένη, η TC συχνά δεν διέθετε βασικές πληροφορίες σχετικά με το «Titan».
Σε μια περίπτωση, το υπουργείο Αλιείας και Ωκεανών συμμετείχε σε αποστολή της OceanGate το 2021 και διαπίστωσε ότι το «Titan» δεν είχε εγκριθεί ούτε πιστοποιηθεί από κανένα ρυθμιστικό φορέα, είχε κατασκευαστεί από υλικό που δεν χρησιμοποιείται ευρέως για υποβρύχια που μεταφέρουν επιβάτες και ότι η OceanGate δεν διέθετε ασφάλιση.
Η TC δήλωσε ότι, χωρίς αλλαγή στην πολιτική, «υπάρχει κίνδυνος τα σκάφη και τα πληρώματα να συνεχίσουν να λειτουργούν χωρίς τα ελάχιστα μέτρα προστασίας… οδηγώντας σε μη ασφαλείς συνθήκες και ενδεχομένως θανατηφόρα» ατυχήματα.
Πηγή: lifo.gr