Οι παγκόσμιες στρατιωτικές δαπάνες ανήλθαν το 2025 στα 2,9 τρισεκατομμύρια δολάρια, καταγράφοντας για ενδέκατη διαδοχική χρονιά άνοδο, σε μια περίοδο που χαρακτηρίζεται από την αύξηση των ένοπλων συγκρούσεων διεθνώς, σύμφωνα με νέα έκθεση.
Περισσότερο από το μισό του συνολικού ποσού συγκεντρώνουν τρεις χώρες, οι Ηνωμένες Πολιτείες, η Κίνα και η Ρωσία, με δαπάνες που φθάνουν συνολικά τα 1,480 τρισεκατομμύρια δολάρια.
Σε ετήσια βάση, η αύξηση των δαπανών διαμορφώθηκε στο 2,9% σε πραγματικούς όρους, παρά τη μικρή μείωση που καταγράφηκε στις Ηνωμένες Πολιτείες, όπως επισημαίνει το Διεθνές Ινστιτούτο Έρευνας για την Ειρήνη της Στοκχόλμης.
Η υποχώρηση των αμερικανικών δαπανών αντισταθμίστηκε από σημαντικές αυξήσεις στην Ευρώπη και την Ασία, σε μια χρονιά που, σύμφωνα με τον ερευνητή του ινστιτούτου Λορέντζο Σκαρατζάτο, σημαδεύτηκε από πολεμικές συγκρούσεις και κλιμάκωση εντάσεων.
Το ποσοστό του παγκόσμιου ΑΕΠ που κατευθύνεται σε στρατιωτικές δαπάνες έφθασε στο υψηλότερο επίπεδο από το 2009, γεγονός που αποτυπώνει, όπως σημειώνεται, το αυξανόμενο αίσθημα ανασφάλειας διεθνώς.
Διάβασε εδώ >> LIVE/ Συνάντηση Αραγτσί με Πούτιν για τις πολεμικές εξελίξεις - Ο Τραμπ βλέπει παράθυρο διαλόγου
Οι Ηνωμένες Πολιτείες δαπάνησαν 954 δισεκατομμύρια δολάρια, ποσό μειωμένο κατά 7,5% σε σύγκριση με το 2024, κυρίως λόγω της μη έγκρισης νέου πακέτου στρατιωτικής βοήθειας προς την Ουκρανία, σε αντίθεση με τα προηγούμενα χρόνια. Ωστόσο, η μείωση αυτή εκτιμάται ως προσωρινή, καθώς για το 2026 έχουν εγκριθεί δαπάνες άνω του ενός τρισεκατομμυρίου δολαρίων, με προοπτική να φθάσουν έως και τα 1,5 τρισεκατομμύρια το 2027.
Η Ευρώπη αποτέλεσε βασικό μοχλό αύξησης των παγκόσμιων δαπανών, με άνοδο 14% και συνολικό ποσό 864 δισεκατομμυρίων δολαρίων. Η εξέλιξη αυτή αποδίδεται αφενός στον συνεχιζόμενο πόλεμο στην Ουκρανία και αφετέρου στη σταδιακή απεμπλοκή των Ηνωμένων Πολιτειών από την ευρωπαϊκή ασφάλεια, με την Ουάσιγκτον να πιέζει για μεγαλύτερη συνεισφορά των ευρωπαϊκών χωρών.
Η Γερμανία αύξησε τις δαπάνες της κατά 24%, φθάνοντας τα 114 δισεκατομμύρια δολάρια, ενώ η Ισπανία κατέγραψε άνοδο 50%, αγγίζοντας τα 40,2 δισεκατομμύρια και ξεπερνώντας το 2% του ΑΕΠ για πρώτη φορά από το 1994.
Η Ρωσία αύξησε τις δαπάνες της κατά 5,9%, στα 190 δισεκατομμύρια δολάρια, που αντιστοιχούν στο 7,5% του ΑΕΠ, ενώ η Ουκρανία κατέγραψε άνοδο 20%, φθάνοντας τα 84,1 δισεκατομμύρια ή το 40% του ΑΕΠ.
Στη Μέση Ανατολή, παρά τις συνεχιζόμενες εντάσεις, οι στρατιωτικές δαπάνες αυξήθηκαν οριακά κατά 0,1%, φθάνοντας τα 218 δισεκατομμύρια δολάρια. Οι περισσότερες χώρες αύξησαν τις δαπάνες τους, ωστόσο το Ισραήλ και το Ιράν κατέγραψαν μείωση.
Στην περίπτωση του Ιράν, οι δαπάνες μειώθηκαν κατά 5,6% σε πραγματικούς όρους, στα 7,4 δισεκατομμύρια δολάρια, κυρίως λόγω του υψηλού πληθωρισμού, ενώ σε ονομαστικές τιμές παρουσίασαν αύξηση. Το Ισραήλ μείωσε τις δαπάνες του κατά 4,9%, στα 48,3 δισεκατομμύρια δολάρια, εξέλιξη που συνδέεται με την προσωρινή αποκλιμάκωση του πολέμου στη Γάζα, αν και παραμένουν αυξημένες κατά 97% σε σχέση με το 2022.
Στην Ασία και την Ωκεανία, οι δαπάνες ανήλθαν στα 681 δισεκατομμύρια δολάρια, αυξημένες κατά 8,5%, καταγράφοντας τη μεγαλύτερη άνοδο από το 2009. Καθοριστικό ρόλο διαδραματίζει η Κίνα, η οποία αυξάνει τις στρατιωτικές της δαπάνες για τρεις συνεχόμενες δεκαετίες, φθάνοντας το 2025 τα 336 δισεκατομμύρια δολάρια.
Η αύξηση αποδίδεται και στην αντίδραση χωρών όπως η Ιαπωνία, η Νότια Κορέα και η Ταϊβάν, οι οποίες ενισχύουν τις αμυντικές τους δυνατότητες λόγω της αντίληψης περί κινεζικής απειλής. Η Ιαπωνία αύξησε τις δαπάνες της κατά 9,7%, στα 62,2 δισεκατομμύρια δολάρια, στο υψηλότερο ποσοστό επί του ΑΕΠ από το 1958, ενώ η Ταϊβάν κατέγραψε άνοδο 14%, στα 18,2 δισεκατομμύρια.
Με πληροφορίες από CNN
