Το Συμβούλιο και το Κοινοβούλιο συμφώνησαν σήμερα να αναθεωρήσουν το τελωνειακό πλαίσιο της ΕΕ, παρέχοντας στην Ένωση μια πιο σύγχρονη εργαλειοθήκη για την αντιμετώπιση τάσεων όπως οι τεράστιες αυξήσεις στον όγκο των συναλλαγών, ιδίως στο ηλεκτρονικό εμπόριο, ένας ταχέως αυξανόμενος αριθμός προτύπων της ΕΕ που πρέπει να ελέγχονται στα σύνορα και οι απαιτητικές γεωπολιτικές πραγματικότητες.
Η μεταρρύθμιση θεσπίζει νέα καινοτόμα μέσα για τη διευκόλυνση του παγκόσμιου εμπορίου, την αποτελεσματικότερη είσπραξη των τελωνειακών δασμών και την ενίσχυση των ελέγχων σε μη συμμορφούμενα, επικίνδυνα ή μη ασφαλή εμπορεύματα. Συνολικά, το νέο σύστημα θα επιτρέψει πιο ισχυρούς ελέγχους χωρίς υπερβολικό φόρτο για τις αρχές και τους εμπόρους.
Μάκης Κεραυνός, Υπουργός Οικονομικών της Κυπριακής Δημοκρατίας:
«Η σημερινή συμφωνία σηματοδοτεί τη μεγαλύτερη μεταρρύθμιση από τη δημιουργία της Τελωνειακής Ένωσης το 1968. Ο νέος τελωνειακός κώδικας της Ένωσης θα μας επιτρέψει να αντιμετωπίσουμε τις πολλαπλές προκλήσεις που προκύπτουν από τις νέες γεωπολιτικές πραγματικότητες, διασφαλίζοντας παράλληλα την οικονομική ασφάλεια. Μόλις εγκριθεί, αυτή η σύγχρονη εργαλειοθήκη θα διευκολύνει το εμπόριο και θα διασφαλίσει την ορθή είσπραξη δασμών, με απλοποιημένο τρόπο και με την απαιτούμενη ασφάλεια δικαίου.»
Οι συννομοθέτες συμφώνησαν σε νομοθεσία για:
- Τη δημιουργία ενός ενιαίου, υπερσύγχρονου κόμβου τελωνειακών δεδομένων της ΕΕ: μια κεντρική πλατφόρμα για τους εισαγωγείς και τους εξαγωγείς να αλληλεπιδρούν με τα τελωνεία στην ΕΕ, ενισχύοντας την ακεραιότητα των δεδομένων, την ιχνηλασιμότητα και τους τελωνειακούς ελέγχους
- Την εισαγωγή βελτιωμένων τελωνειακών απλουστεύσεων για τους πιο αξιόπιστους εμπόρους, εξοικονομώντας τους χρόνο και χρήματα
- Την εφαρμογή ενός νέου τέλους χειρισμού σε ολόκληρη την ΕΕ για αντικείμενα που περιέχονται σε μικρά δέματα που εισέρχονται στην ΕΕ
- Τη σύσταση ενός νέου αποκεντρωμένου οργανισμού για τα τελωνεία - της τελωνειακής αρχής της ΕΕ - ο οποίος θα επιβλέπει τον κόμβο τελωνειακών δεδομένων της ΕΕ, υποστηρίζοντας παράλληλα το έργο διαχείρισης κινδύνου των εθνικών τελωνειακών αρχών.
Η τελωνειακή αρχή της ΕΕ
Ο νέος αποκεντρωμένος οργανισμός της ΕΕ για τα τελωνεία θα συντονίζει τη διακυβέρνηση της τελωνειακής ένωσης της ΕΕ σε ορισμένους τομείς.
Για να υποστηρίξει το έργο των εθνικών γραφείων, η τελωνειακή αρχή της ΕΕ θα αναλύει τα συνεχώς ενημερωμένα δεδομένα εισαγωγών και εξαγωγών που περιέχονται στον νέο κόμβο τελωνειακών δεδομένων της ΕΕ, συμβάλλοντας στον εντοπισμό των πιο επικίνδυνων φορτίων που εισέρχονται στην ΕΕ και τα οποία θα πρέπει να ιεραρχούνται για επιθεώρηση.
Η αρχή θα βοηθήσει επίσης στον καθορισμό περιοχών ελέγχου προτεραιότητας και κριτηρίων κινδύνου. Τέλος, θα συντονίζει τη διαχείριση κρίσεων σε επίπεδο ΕΕ στον τομέα των τελωνείων.
Η τελωνειακή αρχή θα εδρεύει στη Λιλ της Γαλλίας. Θα συσταθεί την ημέρα που θα τεθεί σε ισχύ ο γενικός κανονισμός.
Ο κόμβος τελωνειακών δεδομένων της ΕΕ
Ο κόμβος τελωνειακών δεδομένων της ΕΕ θα είναι το ενιαίο διαδικτυακό περιβάλλον που έχει σχεδιαστεί για τη συλλογή και ανάλυση τελωνειακών δεδομένων, ώστε να διασφαλίζεται η ομαλή ροή εμπορευμάτων εντός και εκτός της ΕΕ. Θα υποστηρίζει επίσης τη διαχείριση κινδύνων σε ολόκληρη την ΕΕ που πραγματοποιείται από την τελωνειακή αρχή της ΕΕ.
Για να εκπληρώσουν τις τελωνειακές τους υποχρεώσεις, οι επιχειρήσεις που εισάγουν και εξάγουν από την ΕΕ θα χρειάζεται να υποβάλλουν τελωνειακές πληροφορίες μόνο μία φορά σε αυτήν την ενιαία πύλη, αντί για έως και 27 μεμονωμένες τελωνειακές αρχές. Μπορούν να εισάγουν τις ίδιες πληροφορίες για να καλύψουν πολλαπλές αποστολές, εξοικονομώντας χρόνο και χρήμα.
Οι εθνικές τελωνειακές αρχές θα αποκτήσουν πλήρη εικόνα των εμπορικών ροών και των αλυσίδων εφοδιασμού. Με την υποστήριξη της τελωνειακής αρχής της ΕΕ, τα κράτη μέλη θα έχουν πρόσβαση στα ίδια δεδομένα σε πραγματικό χρόνο και θα μπορούν να συγκεντρώνουν πληροφορίες για να ανταποκρίνονται στους κινδύνους πιο γρήγορα, με συνέπεια και αποτελεσματικότητα.
Σύμφωνα με τους όρους της συμφωνίας, ο κόμβος δεδομένων θα τεθεί σε λειτουργία για τα προϊόντα ηλεκτρονικού εμπορίου την 1η Ιουλίου 2028. Η σταδιακή εφαρμογή θα φέρει στο πεδίο εφαρμογής του όλες τις κινήσεις αγαθών έως την 1η Μαρτίου 2034.
Εμπορικοί έμποροι με εμπιστοσύνη και έλεγχο
Η ενημερωμένη νομοθεσία δημιουργεί μια νέα κατηγορία των πιο διαφανών επιχειρήσεων - εμπόρους με εμπιστοσύνη και έλεγχο.
Σύμφωνα με αυτό το σύστημα, οι εταιρείες που παρέχουν ολοκληρωμένες πληροφορίες σχετικά με την κίνηση και τη συμμόρφωση των αγαθών, μαζί με άλλα αυστηρά κριτήρια, θα απολαμβάνουν πιο απλοποιημένες τελωνειακές υποχρεώσεις, όπως απλουστευμένες διαδικασίες προσωρινής αποθήκευσης και διαμετακόμισης.
Οι πιο αξιόπιστες εταιρείες θα μπορούν να θέσουν τα αγαθά τους σε κυκλοφορία στην ΕΕ χωρίς καμία ενεργή τελωνειακή παρέμβαση.
Άλλες εταιρείες θα εξακολουθούν να μπορούν να απολαμβάνουν τις ήδη υπάρχουσες απλουστεύσεις που είναι διαθέσιμες στους έμπιστους εμπόρους στο πλαίσιο του ισχύοντος συστήματος εξουσιοδοτημένου οικονομικού φορέα.
Διαχείριση της εισροής μικρών δεμάτων
Για να καλυφθεί το αυξανόμενο κόστος από την παρακολούθηση του αυξανόμενου αριθμού μικρών δεμάτων που εισέρχονται στην ΕΕ μέσω ηλεκτρονικού εμπορίου, το συμφωνηθέν κείμενο εισάγει ένα νέο τέλος χειρισμού που θα εισπράττεται από τις τελωνειακές αρχές για μικρές αποστολές που πωλούνται μέσω εξ αποστάσεως πωλήσεων.
Το ύψος του τέλους θα αποφασιστεί με κατ' εξουσιοδότηση πράξη της Επιτροπής πριν από την έναρξη εφαρμογής του από τα κράτη μέλη της ΕΕ το αργότερο την 1η Νοεμβρίου 2026.
Οι νέοι κανόνες διευκρινίζουν επίσης ότι οι πλατφόρμες και εκείνες που πωλούν στην ΕΕ μέσω εξ αποστάσεως πωλήσεων, π.χ. μέσω ηλεκτρονικού εμπορίου, θεωρούνται εισαγωγείς των αγαθών και υπεύθυνοι για τη διασφάλιση της διεκπεραίωσης όλων των τελωνειακών διατυπώσεων και πληρωμών, και όχι ο τελικός καταναλωτής της ΕΕ.
Τέλος, η νομοθεσία θα περιλαμβάνει ένα νέο σύστημα οικονομικών κυρώσεων.
