Η παχυσαρκία είναι μια ιατρική κατάσταση που χαρακτηρίζεται από υπερβολική συσσώρευση σωματικού λίπους σε βαθμό που μπορεί να έχει αρνητικό αντίκτυπο για την υγεία.
Μπορεί να προκύψει από ένα συνδυασμό γενετικών (γενετική προδιάθεση), περιβαλλοντικών (διατροφικές συνήθειες, καθιστικός τρόπος ζωής, έλλειψη σωματικής δραστηριότητας), και συμπεριφορικών (διατροφή, στρες, έλλειψη ύπνου) παραγόντων.
Τι αρνητικές επιπτώσεις έχει η ύπαρξη παχυσαρκίας και η μη καταπολέμησή της;
Η παχυσαρκία συνδέεται με μια σειρά από αρνητικές επιπτώσεις στην υγεία που μπορεί να επηρεάσουν διάφορα συστήματα οργάνων στο σώμα. Πιο συγκεκριμένα, η παχυσαρκία συνδέεται με:
Α. Καρδιαγγειακά νοσήματα
- Οι παχύσαρκοι έχουν διπλάσιο κίνδυνο να εμφανίσουν υπέρταση.
- Η υψηλή χοληστερόλη και τα αυξημένα τριγλυκερίδια προκαλούν αθηροσκλήρωση.
- Αυξημένος κίνδυνος εμφράγματος και εγκεφαλικού επεισοδίου.
Β. Διαβήτης τύπου 2
- 90% των ασθενών με διαβήτη τύπου 2 είναι υπέρβαροι ή παχύσαρκοι.
- Η αντίσταση στην ινσουλίνη, λόγω συσσώρευσης λίπους στο ήπαρ και τους μυς, οδηγεί σε υψηλά επίπεδα σακχάρου στο αίμα.
Γ. Καρκίνος
- Το υπερβολικό βάρος αυξάνει τον κίνδυνο για τουλάχιστον 13 διαφορετικά είδη καρκίνου, όπως:
- Καρκίνος του μαστού (μετά την εμμηνόπαυση)
- Καρκίνος του παχέος εντέρου
- Καρκίνος του παγκρέατος και του ήπατος
Δ. Παθήσεις του ήπατος
- Η μη αλκοολική λιπώδης νόσος του ήπατος (NAFLD) εμφανίζεται όλο και πιο συχνά λόγω της παχυσαρκίας.
- Μπορεί να εξελιχθεί σε κίρρωση και ηπατική ανεπάρκεια.
Ε. Ορμονικές και αναπαραγωγικές διαταραχές
- Στις γυναίκες, η παχυσαρκία μπορεί να οδηγήσει σε σύνδρομο πολυκυστικών ωοθηκών και προβλήματα γονιμότητας.
- Στους άνδρες, η αυξημένη συσσώρευση λίπους μειώνει τα επίπεδα τεστοστερόνης, επηρεάζοντας την αναπαραγωγική υγεία.
3. Η ψυχολογική και κοινωνική διάσταση
Η παχυσαρκία δεν επηρεάζει μόνο το σώμα, αλλά και την ψυχική υγεία.
- Τα άτομα με παχυσαρκία έχουν διπλάσιες πιθανότητες να εμφανίσουν κατάθλιψη.
- Συχνά βιώνουν κοινωνικό στίγμα και διακρίσεις, κάτι που επηρεάζει την ποιότητα ζωής τους.
- Ο φαύλος κύκλος της συναισθηματικής υπερφαγίας επιδεινώνει την κατάσταση.
4. Γιατί δεν είναι απλά θέμα «λιγότερο φαγητό, περισσότερη άσκηση»
Αν ένας φίλος σου έλεγε ότι έχει καρκίνο, θα του απαντούσες “είναι δική σου ευθύνη”; Γιατί λοιπόν το λέμε στους ανθρώπους που πάσχουν από παχυσαρκία;
Ένας από τους μεγαλύτερους μύθους είναι ότι η παχυσαρκία οφείλεται απλώς στην έλλειψη πειθαρχίας. Στην πραγματικότητα, εμπλέκονται πολλοί παράγοντες:
Γενετική προδιάθεση: Το 40-70% του βάρους μας επηρεάζεται από τα γονίδιά μας.
Ορμονικοί μηχανισμοί: Η λεπτίνη και η γρελίνη (ορμόνες που ρυθμίζουν την πείνα και τον κορεσμό) απορρυθμίζονται με αποτέλεσμα οι άνθρωποι που πάσχουν από παχυσαρκία να νιώθουν συνεχώς πείνα, η οποία δεν μπορεί να ικανοποιηθεί παρά τις μεγάλες ποσότητες φαγητού.
Περιβαλλοντικοί παράγοντες: Η καθιστική ζωή, το φθηνό επεξεργασμένο φαγητό και η διαρκής έκθεση σε ανθυγιεινές επιλογές τροφίμων συμβάλλουν στην αύξηση βάρους.
Στρες και ύπνος: Η έλλειψη ύπνου αυξάνει την όρεξη και το στρες οδηγεί σε κατανάλωση μεγαλύτερων ποσοτήτων φαγητού.
Ο δείκτης μάζας σώματος (ΔΜΣ) χρησιμοποιείται ευρέως ως ένας απλός και αξιόπιστος τρόπος να διαπιστωθεί αν ένα άτομο διατηρεί υγιές βάρος για το ύψος του. Οι περισσότεροι ενήλικες με ΔΜΣ από 18,5 έως 24,9 διατηρούν υγιές βάρος. Ένα άτομο με ΔΜΣ από 25 έως 29,9 θεωρείται υπέρβαρο και κάποιος με ΔΜΣ πάνω από 30 θεωρείται παχύσαρκος.
Πηγή: iaso.gr
