Ένα μεγάλο κύμα αντιδράσεων έχει προκαλέσει στην κυπριακή κοινωνία τις τελευταίες 24 ώρες, η φωτογραφία που δείχνει μαθητές με το δεξί τους χέρι υψωμένο, παραπέμποντας ξεκάθαρα στον ναζιστικό χαιρετισμό.
Καταρχάς, ας είναι σαφές ότι η ενέργεια των μαθητών είναι απολύτως καταδικαστέα και θα έπρεπε να είχε αποφευχθεί.
Ωστόσο, πρέπει να επισημανθεί ότι οι μαθητές δεν πρέπει να στοχοποιηθούν. Το ζήτημα που πρέπει να εξεταστεί με προσοχή είναι η στάση των εκπαιδευτικών που βρίσκονταν στον χώρο την ώρα του περιστατικού.
Αυτό που πραγματικά χρήζει προσοχής είναι η έλλειψη κατανόησης για το τι αντιπροσωπεύει ο ναζιστικός χαιρετισμός και για ποιον λόγο δεν πρέπει να χρησιμοποιείται, ακόμα και ως δήθεν αστείο. Οι μαθητές του Γυμνασίου-Λυκείου Δερύνειας-Σωτήρας αποτελούν ένα χαρακτηριστικό παράδειγμα της ποιότητας της εκπαίδευσης που παρέχεται σε τέτοια θέματα και των νέων πολιτών που «παράγουν» στα σχολεία μας.
Είναι αδιανόητο το 2025, οι μαθητές στην Κύπρο να μην έχουν τουλάχιστον μια στοιχειώδη γνώση για τα πιο βασικά γεγονότα της παγκόσμιας ιστορίας. Όπως λέει η γνωστή ρήση: «Όταν δεν μαθαίνεις την ιστορία σου, αναγκάζεσαι να τη ζήσεις ξανά».
Πώς είναι δυνατόν οι νέοι πολίτες να βγαίνουν στην κοινωνία χωρίς να γνωρίζουν τα δεινά που προκάλεσαν οι ακραίες ιδεολογίες, τόσο από τη δεξιά όσο και από την αριστερή πλευρά του πολιτικού φάσματος; Πώς μπορούμε να περιμένουμε από τους μαθητές να μην αναπτύξουν ακραίες αντιλήψεις, αν δεν τους διδάξουμε τα βασικά, αν δεν τους προσφέρουμε τα εργαλεία για να αναγνωρίζουν τις συνέπειες των ολοκληρωτικών και των αυταρχικών καθεστώτων;
Τα ναζιστικά-φασιστικά και κομμουνιστικά καθεστώτα αντιπροσωπεύουν μερικές από τις πιο σκοτεινές περιόδους στην ιστορία του ανθρώπινου πολιτισμού, και εκεί πρέπει να παραμείνουν. Οι ιδεολογίες αυτές, και ό,τι αυτές πρεσβεύουν, πρέπει να είναι καταδικαστέες και να παραμένουν στη λήθη της ιστορίας. Όμως, αυτό δεν θα συμβεί από μόνο του και σίγουρα όχι με ένα «μαγικό ραβδί».
Η ευθύνη όλων μας ως κοινωνία είναι να διασφαλίσουμε ότι τα παιδιά μας θα μάθουν για τα τραγικά δεινά που υπέστησαν εκατομμύρια συνάνθρωποί μας σε όλο τον κόσμο υπό απολυταρχικά και ολοκληρωτικά καθεστώτα. Έχουμε την υποχρέωση να τους διδάξουμε την ιστορία, τόσο της Κύπρου όσο και του υπόλοιπου κόσμου, όσο επώδυνη και να είναι αυτή.
Μόνο έτσι θα μπορέσουμε να ελπίζουμε σε ένα μέλλον όπου τέτοιες ιδεολογίες δεν θα έχουν καμία θέση στην κοινωνία μας.